Autor: GASTRO.ME

Voće i povrće postaje sve slađe i nezdravije

Bijeli grejpfrut je danas sve teže naći u prodavnicama. Zamijenjen je popularnijim, slađim, rozim ili crvenim sortama.

Prije svega trideset godina, Florida, centar sjevernoameričke proizvodnje grejpfruta, proizvodila je 27 miliona kutija bijelih i 23 miliona obojenih sorti. Danas, isporučuje duplo više obojenih grejpfruta u odnosu na bijele. Ipak, grejpfrut je samo prvijenac trenda koji se odnosi na veliki broj svježih proizvoda, od karfiola do krompira, paradajza i sokova – voće i povrće postaje manje gorko.

Na prvi pogeld, smanjenje gorčine u hrani zvuči kao odlična ideja. Ali problem je što hemikalije koje voće i povrće čine gorkim, istovremeno obiluju zdravim sastojcima. Kada naučnici objašnjavaju zašto su zeleni čaj, crna čokolada, crno vino ili brokoli zdravi, većina se odnosi na gorke hemikalije koje se nazivaju fitonutrijenti.

Da bi zadovoljili našu ljubav prema slatkom, proizvođači hrane uklanjaju mnoge od ovih supstanci. Pojedince zabrinjava ovaj trend.

„Da, možete preživjeti koristeći manje gorko voće i povrće, ono će vas održavati u životu, ali neće doprinositi boljem zdravlju“, kazala je Džed Fahej, molekularni naučnik u Medicinskoj školi Džon Hopkins u Baltimoru.

Naučnici tvrde da ima smisla što potrošači favorizuju slatke sastojke – to je rezultat evolucije. Slatka hrana predstavlja obećani rezervoar energije, a slana hrana sadrži natrijum, koji je neophodan za pravilno funkcionisanje tijela. Gorko, sa druge strane, ukazuje na toksičnost, zbog čega je naša instinktivna reakcija da gorko ispljunemo.

Međutim, gorki fitonutrijenti djeluju kao prirodni pesticid koji štiti bilje od svih vrsta neprijatelja, od bakterija do insekata i krava.

Iako su fitonutrijenti otrovni u velikim količinama, sve veći broj dokaza sugeriše da male doze mogu da imaju niz prednosti po naše zdravlje.

Najbolji primjer je bijeli grejpfrut. Najistaknutiji fitonutrijent grejpfruta je ultra-gorki narindžin čija svojstva  djeluju protiv čira na želucu i protiv upala. Narindžin može i da uspori rast ćelija raka dojke, a ćelije raka grlića materice potpuno uništava. Slađe sorte grejpfruta imaju znatno manje ovih supstanci.

„Gorki fitonutrijenti sprečavaju rak uništavajući njegove ćelije. Oni su zdravi jer su otrovni“, rekao je Adam Drevnovski, epidemiolog koji proučava ishranu na Univerzitetu Vašington u Sijetlu. Jedna studija pokazuje da konzumiranje hrane bogate kvercetinom, supstancom koja se nalazi u zelenom čaju, brokoliju i u crnom vinu može da štiti od raka pluća, naročito kod dugogodišnjih pušača.

Dodatno objašnjenje za zdravstvene benefite fitonutrijenata može biti njihovo antioksidantno svojstvo. Kada se fitonutrijenti konzumiraju kao sastojak hrane, a ne kao dodatak ishrani, podstiču naš unutrašnji antioksidantni sistem na rad .

„Ova jedinjenja mogu aktivirati antioksidantne gene koji utiču na izbacivanje oksida i drugh potencijalno otrovnih svojstava“, kazao je Henri Džej Forman sa Univerziteta Južna Kalifornija.

I pored brojnih prednosti gorkih tvari, razvili smo užasavanje prema gorkom koje asocira na otrov. Studija pokazuje da je ova averzija prema gorčini naročita jaka kod trećine stanovništva, prenosi časopis New Scientist.

„Zbog njihove gorčine, godinama uklanjamo fitonutrinijente iz hrane“, kaže Drenovski.

Rezultat je da danas jedemo primjetno manje gorku hranu u odnosu na onu koju su jeli naši roditelji ili djedovi prije svega nekoliko decenija, a samim tim i manje zdravu.

Prevela: Milica Đurović

Vaš komentar